به گزارش بجنورد زیبا، نشستهای رودررو میان مسئولان و فعالان فرهنگی، فرصتی برای بازتاب بیواسطه مشکلات و مطالباتی است که گاه در میان گزارشهای رسمی و آمارهای عملکردی کمتر دیده میشوند. دیدار وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با اهالی فرهنگ، هنر و رسانه خراسان شمالی نیز از این قاعده مستثنا نبود؛ نشستی که حاضران در آن، هر یک از زاویهای متفاوت به بیان دغدغههای خود پرداختند و در کنار درخواستهای مرتبط با حوزه فعالیتشان، گلایههایی را مطرح کردند که بخشی از آنها به مسائل معیشتی و چالشهای مدیریتی بازمیگشت.
توصیه به وزیر برای ایستادگی در برابر فشارها
محمدمهدی شهریاری، نماینده مجلس، در این نشست ضمن خیرمقدم به وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، با اشاره به سابقه و تجربه دکتر صالحی، پذیرش مسئولیت این وزارتخانه را اقدامی دشوار توصیف کرد و گفت که رهبر معظم انقلاب نیز بر استفاده از ظرفیت وی در این وزارتخانه تأکید داشتهاند.
شهریاری با انتقاد از رویکرد برخی اعضای کمیسیون فرهنگی مجلس، اظهار کرد که بخشی از برنامههای وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با موانع و فشارهایی روبهروست و انتظار میرود این وزارتخانه در برابر زیادهخواهیهای این جریان ایستادگی کند.
او در ادامه، معیشت اهالی فرهنگ و هنر را یکی از دغدغههای جدی این حوزه دانست و خواستار پیشبینی تسهیلات و حمایتهای ویژه برای جلوگیری از تضعیف جایگاه اقتصادی هنرمندان شد. به گفته وی، دولت میتواند با تصویب حمایتهای مشخص یا اختصاص منابع ویژه، بخشی از مشکلات این قشر را کاهش دهد.
این نماینده مجلس همچنین با اشاره به نقش هنرمندان در تقویت همگرایی و انسجام ملی، بر اهمیت حضور مؤثر جامعه فرهنگی و هنری در مقاطع حساس کشور تأکید کرد.
مطالبه بازگشت جشنواره تئاتر رضوی
شهریاری در بخش دیگری از سخنان خود، وضعیت زیرساختهای فرهنگی و هنری خراسان شمالی را نامناسب ارزیابی کرد و گفت این استان در گذشته میزبان رویدادها و همایشهای بزرگ فرهنگی بود، اما امروز با کمبود امکانات، بهویژه در شهرستانها، مواجه است.
او با تأکید بر ضرورت تسریع در تکمیل و بهرهبرداری از تالار مرکزی فرهنگ و هنر استان، از وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی خواست نگاه ویژهای به ظرفیتها و نیازهای فرهنگی خراسان شمالی داشته باشد.
در میان مطالبات مطرحشده، بازگشت جشنواره تئاتر رضوی به خراسان شمالی نیز جایگاه ویژهای داشت؛ مطالبهای که شهریاری آن را در شمار درخواستهای جدی استان قرار داد و خواستار احیای این رویداد و بازگرداندن دبیرخانه دائمی آن به خاستگاه پیشین خود شد.
خانههای قرآنی؛ گرفتار فشارهای اقتصادی
زهرا شکرانی، فعال قرآنی، نیز با تأکید بر ضرورت احیای خانههای قرآنی مردمی، خواستار فراهم شدن شرایط مناسب و امن برای فعالیت مجموعههای قرآنی و ترویج هنر اصیل و انقلابی شد.
او با اشاره به فشارهای اقتصادی و پیامدهای دوران کرونا، از دشواری فعالیت مؤسسات قرآنی سخن گفت و تأکید کرد که افزایش هزینهها، برخی مجموعهها را تا مرز تعطیلی پیش برده است.
مطالبه شکرانی از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، فراتر از حمایتهای کلامی بود؛ او خواستار ارائه تسهیلات، پشتیبانی عملی از خانههای قرآنی و کمک به بازگشت مؤسسات تعطیلشده به چرخه فعالیت شد.
رسانههایی که با ظرفیت محدود ادامه میدهند
ملکمحمد علیزاده، نماینده رسانههای خراسان شمالی، با اشاره به ظرفیت رسانهای استان و افزایش ۱۳ درصدی صدور مجوزها، از فعالیت ۷۵ رسانه در استان خبر داد و گفت حدود ۴۰ درصد این رسانهها تعطیل یا نیمهفعال هستند.
به گفته وی، در کنار ۱۴ خبرگزاری و ۶۰ نمایندگی روزنامه، حدود ۲۰۰ نفر در رسانههای استان مشغول فعالیتاند؛ ظرفیتی که برای ادامه کار حرفهای به حمایت جدی نیاز دارد.
علیزاده تأمین زمین و اعتبار لازم برای احداث مجتمع فرهنگی رسانهها را از مطالبات این حوزه برشمرد و بر ضرورت شفافیت در توزیع آگهیهای دولتی تأکید کرد؛ موضوعی که بهویژه برای رسانههای کوچک و کمبرخوردار، در تأمین هزینههای جاری و حفظ نیروی انسانی اهمیت دارد.
در این بخش از نشست، مسئله حمایت از رسانههای محلی بار دیگر بهعنوان یکی از ضرورتهای فرهنگی استان مطرح شد؛ رسانههایی که علاوه بر پوشش رویدادها، مشکلات مردم شهرها و روستاها را بازتاب میدهند و در معرفی ظرفیتهای کمتر دیدهشده خراسان شمالی نقش دارند.
هشدار درباره وضعیت کتابفروشیها و صنعت چاپ
براتعلی حاتمی، فعال حوزه کتاب و نشر، با ترسیم تصویری نگرانکننده از شرایط کتابفروشیها، کتابخانهها و چاپخانههای استان، نسبت به تداوم مشکلات این بخش هشدار داد.
او وضعیت کتاب و نشر را نامناسب دانست و گفت بسیاری از فعالان این حوزه با مشکلات جدی مواجهاند و برخی مجموعهها در آستانه تعطیلی قرار دارند.
حاتمی با اشاره به وابستگی بخش مهمی از فروش کتاب به کتابهای کمکدرسی، بر آسیبپذیری اقتصادی کتابفروشیها تأکید کرد و گفت: اگر این کتابها نباشند، کتابفروشیها تعطیل خواهند شد.
وی همچنین فعالیت بسیاری از کتابفروشیها در زیرزمینها را نشانهای از وضعیت نامناسب زیرساختهای عرضه کتاب دانست و خواستار توجه جدیتر به مشکلات این حوزه شد.
جای خالی مرکز زبان و ادبیات فارسی
علی مجرد، فعال حوزه شعر، نیز با اشاره به ظرفیتهای زبان و ادبیات فارسی در خراسان شمالی، نبود مرکز تخصصی زبان و ادبیات فارسی را یکی از خلأهای فرهنگی استان عنوان کرد.
به گفته وی، چنین مرکزی میتواند حلقه ارتباطی میان مردم و دانشگاهها باشد و زمینه بهرهگیری بیشتر از ظرفیتهای علمی و ادبی استان را فراهم کند.
مجرد همچنین از کمرنگ بودن نقش کارشناسان و صاحبنظران در تصمیمگیریهای فرهنگی انتقاد کرد و خواستار استفاده بیشتر از توان تخصصی نیروهای بومی شد.
از گلایه معیشتی تا درخواست یک قطعه قبر
اما شاید متفاوتترین بخش این نشست، سخنان جمشید گریوانی، عضو پنج دوره شورای شهر بجنورد و از فعالان ستاد انتخاباتی دکتر پزشکیان در استان بود؛ سخنانی که با طرح گلایههایی درباره وضعیت شخصی و معیشتی خود، فضای نشست را از مطالبات معمول فرهنگی و اداری فراتر برد.
گریوانی ضمن انتقاد از آنچه سختگیریهای حراست وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در بهکارگیری نیروهای همسو با دولت عنوان کرد، از وضعیت زندگی خود نیز گلایه کرد و گفت با وجود دههها خدمت، همچنان مستأجر است.
او با اشاره به اینکه به گفته خودش در زندگی دنیایی به جایگاه قابل اعتنایی نرسیده است، درخواستی متفاوت و تلخ مطرح کرد: اختصاص یک قطعه قبر به نام او تا دستکم پس از مرگ، دغدغهای از این بابت نداشته باشد.
این درخواست، در کنار دیگر مطالبات مطرحشده در نشست، بار دیگر بُعد معیشتی دغدغههای برخی فعالان فرهنگی و سیاسی را به نمایش گذاشت؛ دغدغههایی که گاه از مشکلات شغلی و کمبود حمایتهای نهادی فراتر میروند و به نگرانی درباره ابتداییترین نیازهای زندگی میرسند.
نشستی با مطالبات متنوع و انتظار برای پاسخ عملی
دیدار اهالی فرهنگ، هنر و رسانه خراسان شمالی با وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، مجموعهای از مطالبات را در حوزههای مختلف پیش روی مسئولان قرار داد؛ از بهبود معیشت هنرمندان و حمایت از مؤسسات قرآنی گرفته تا احیای رویدادهای ملی، توسعه زیرساختهای فرهنگی، حمایت از رسانههای محلی و نجات کتابفروشیها و چاپخانههای در معرض تعطیلی.
در کنار این مطالبات، سخنان صریح درباره فشارهای سیاسی بر وزارتخانه و گلایه جمشید گریوانی نیز به حاشیههای قابلتوجه نشست تبدیل شد.
اکنون انتظار فعالان فرهنگی و رسانهای استان آن است که این دیدار، فراتر از فرصتی برای بیان مشکلات، به پیگیری مشخص مطالبات و ارائه پاسخهای عملی از سوی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی منتهی شود؛ چراکه تداوم فعالیت بخش مهمی از ظرفیت فرهنگی خراسان شمالی، به حمایتهایی نیاز دارد که اثر آن در زندگی هنرمندان، فعالان رسانهای، ناشران و مؤسسات فرهنگی دیده شود.